Yazar: Av. Mehmet TOPRAK
avukat@mehmettoprak.com
Tel. (212) 527 87 60
Borçlar hukukuna göre borcun ve alacağın kaynakları sözleşme, haksız fiil ve sebepsiz zenginleşmedir.
Bir kimsenin bir başkasından alacağını istemesine rağmen ödenmemesi halinde zor kullanma hakkı yoktur.
Yurttaşlar bir başka yurttaştan alacaklı olduklarında adli yargı sistemi içinde yer alan hukuk mahkemelerine ve icra dairelerine başvururlar.
Oysa devletin, il özel idarelerinin ve belediyelerin sözleşme, haksız fiil ve sebepsiz zenginleşme dışında kalan:
a.) Her türlü kamu alacakları (vergi, resim, harç, vergi cezası, para cezası yanında bunların gecikme zammı ve faiz gibi fer’i);
b.) Kamu hizmetlerinin görülmesinden doğan diğer tüm alacaklar;
AMME (KAMU) alacağı adı verilir. Devletin, il özel idarelerinin ve belediyelerin bir AMME (kamu )alacağı için dava açmak ve icra dairesine başvurmak zorunlulukları yoktur.
Amme alacakları borçludan zorla alınır. (cebri icra - zor alım) Amme alacaklarının zor alımında, ayrı bir hukuk sistemi uygulanır. Amme alacaklarının zor alımında uyulması gereken kurallar ayrı bir kanunda düzenlenmiştir. (6183 sayılı AATUHK).
İster devlete ister belediyeye ait olsun, sözleşmeden, haksız fiilden ve sebepsiz zenginleşme'den doğan alacaklar AMME(kamu) alacağı sayılmaz.
Sözleşme, haksız fiil ve sebepsiz zenginleşmeden doğan bir alacağını alamayan alacaklı ister devlet olsun ister yurttaş olsun hakkını zorla almak yetkisine sahip değildir.
Kamu idarelerine ait olsa bile sözleşmeden, haksız fiil ve haksız iktisaptan doğan alacaklar KAMU ALACAĞI SAYILMAZ
Sözleşme, haksız fiil ve sebepsiz zenginleşmeden doğan alacaklar borçlu tarafından istenildiği halde ödenmezse alacaklı zor kullanamaz.
Alacaklı devletin ta kendisi bile olsa bile olsa hukuk mahkemelerinde dava açarak hakkının alınmasını istemek zorunda kalır.
Devlete iş yapan bir müteahhit sözleşmeye aykırı davrandığında sözleşmeden doğan bir borcuna aykırı davranmıştır. Bu durumda alacaklı devlet müteahhitten olan alacağını alabilmek için ancak adli yargı yolunda hizmet veren hukuk mahkemeleri ve icra dairelerine başvurmak zorundadır.
Av. Mehmet TOPRAK
avukat@mehmettoprak.com
(212) 527 87 60
(532) 494 03 66
